ชื่อนั้นสำคัญไฉน – จรวด อาวุธปล่อยนำวิธี และขีปนาวุธ

อาวุธทางทหารได้มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง จากยุคมีดดาบในสมัยโบราณ และยุคปืนใหญ่ในช่วงศตวรรษที่ 15 ถึงต้นศตวรรษที่ 20 ไปจนถึงยุคของเครื่องบินรบในช่วงปลายสงครามโลกครั้งที่ 1 และยุคอาวุธนิวเคลียร์ในช่วงสงครามเย็น ซึ่งในปัจจุบันมีนักการทหารหลายท่านกล่าวว่าเป็นยุคของสงครามข้อมูลข่าวสาร แต่ถ้าจะพูดถึงอาวุธที่จับต้องได้แล้วปัจจุบันตั้งแต่ช่วงปลายสงครามเย็นเป็นต้นมาก็คงหนีไม่พ้นยุคของอาวุธปล่อยนำวิถี (Guided Missile)

ร.ล.วิทยาคม ฝึกยิงอาวุธปล่อยนำวิถี Exocet ในอ่าวไทย (ภาพโดยกัปตันนีโม)

ชื่อเรียกที่เกี่ยวข้องกับอาวุธดังกล่าวมีอยู่จำนวนมาก ซึ่งแต่ละชื่อก็มีที่มา ความหมายทางเทคนิค และการใช้งานที่แตกต่างกันไป แต่สื่อเปิดจำนวนมากก็นำชื่อดังกล่าวมาใช้ปนกันไปมาทำให้เกิดความสับสนเกี่ยวกับความหมายที่แท้จริง ผู้ที่มีความสนใจเกี่ยวกับการทหารจึงควรศึกษาความหมายและความแตกต่างของแต่ละชื่อเพื่อให้นำมาใช้เรียกได้อย่างถูกต้องและไม่เกิดความสับสน

จรวด เป็นชื่อที่เป็นที่คุ้นเคยมากที่สุด
(ภาพโดยกัปตันนีโม)

เริ่มต้นจากชื่อที่เป็นที่รู้จักแพร่หลายมากที่สุด ซึ่งก็คือจรวด หรือมาจากคำว่า Rocket ชื่อจรวดเป็นที่รู้จักกันดีที่สุดเนื่องจากมีการใช้อย่างแพร่หลายสำหรับทั้งจรวดที่เป็นอาวุธและจรวดที่ไม่เป็นอาวุธ โดยทั่วไปแล้วคำว่าจรวดหมายถึงระบบขับเคลื่อนอย่างหนึ่งที่ใช้ปฏิกริยาสันดาปหรือการเผาไหม้ดินขับหรือเชื่อเพลิงอย่างต่อเนื่องและส่งแรงดันมวลออกทางท้ายจรวดเพื่อสร้างแรงขับเคลื่อนไปด้านหน้า ตัวอย่างเช่นบั้งไฟบ้านเราก็เป็นจรวดอย่างนึง จรวดบางประเภทไม่ต้องใช้การสันดาป แต่ใช้หลักการปล่อยแรงดันมวลไปทางด้านหลังเพื่อขับเคลื่อนจรวดไปด้านหน้า เช่นจรวดน้ำ เป็นต้น ข้อดีของจรวดคือจรวดที่ใช้การสันดาปด้วยปฏิกริยาทางเคมีหรือบรรจุ Oxidizer สำหรับการสันดาปไว้ในตัวจะไม่จำเป็นต้องอาศัยอากาศจากภายนอก ซึ่งสามารถใช้เป็นระบบขับเคลื่อนในอวกาศได้ โดยสรุปแล้วคำว่า “จรวด” โดยรวมใช้เรียกสำหรับอาวุธหรือยานที่ไม่ใช่อาวุธทั้งหมดที่ใช้การขับเคลื่อนด้วยจรวด ในส่วนของอาวุธที่ใช้จรวดขับเคลื่อนอาจจะมีระบบนำวิถีหรือไม่ก็ได้

ส่วนอาวุธปล่อยนำวิถี มาจากคำว่า Guided Missile แบ่งออกได้เป็นสองคำ คือ คำว่าอาวุธปล่อย (Missile) กับคำว่านำวิถึ (Guided) ตัวอาวุธปล่อยอาจใช้ระบบขับเคลื่อนที่เป็นจรวดหรือระบบขับเคลื่อนอื่นก็ได้ เช่น อาวุธปล่อย Exocet MM38 ใช้จรวดเชื้อเพลิงแข็งเป็นระบบขับเคลื่อน ส่วนอาวุธปล่อย Harpoon ใช้เครื่องยนต์เจ็ทขนาดเล็กเป็นระบบขับเคลื่อน เป็นต้น สำหรับอาวุธปล่อยนำวิถึที่ขับเคลื่อนด้วยจรวด อาจเรียกว่าจรวดนำวิถีก็ได้ แต่อาวุธปล่อยแบบอื่นที่ไม่ใช้จรวดขับเคลื่อนก็ไม่ควรเรียกว่าจรวด เนื่องจากไม่มีความเกี่ยวข้องกับจรวดเลย (นอกจากรูปร่างกลมๆ ยาวๆ คล้ายกัน)

อาวุธปล่อยฯ Harpoon ใช้เครื่องยนต์เจ็ทร่วมกับจรวด Booster (ภาพจาก Airpower Australia)

อาวุธปล่อยนำวิถีลูกหนึ่งอาจใช้ระบบขับเคลื่อนหลายชนิดร่วมกัน กล่าวคือ ใช้จรวดทำหน้าที่เป็น Booster เพื่อเร่งความเร็วในช่วงต้น จากนั้นจึงติดเครื่องยนต์เจ็ทขนาดเล็กเป็นระบบขับเคลื่อนหลักต่อไป

Tomahawk Cruise Missile (ภาพจาก Aerospaceweb)

ชื่อต่อมาคือ Cruise Missile ซึ่งดูเหมือนสื่อจะตั้งชื่อเป็นไทยว่า “จรวดร่อน” ซึ่งไม่น่าจะเป็นคำแปลที่ถูกต้องนัก เนื่องจากการทำงานของ Cruise Missile คือการใช้ปีกร่วมกับระบบขับเคลื่อนในการช่วยเสริมแรงยกเพื่อให้อาวุธปล่อยเดินทางได้ไกลขึ้น ซึ่งระบบขับเคลื่อนสำหรับอาวุธปล่อยระยะไกลมักไม่ใช้จรวด แต่จะใช้เครื่องยนต์เจ็ทแทนเนื่องจากมีขนาดเล็ก น้ำหนักเบา และประหยัดเชื้อเพลิงกว่า ตัวอย่างเช่นอาวุธปล่อย Tomahawk เป็นต้น ดังนั้นถ้าดูจากการทำงานของ Cruise Missile แล้ว การใช้คำว่า “จรวด” ซึ่งหมายถึงระบบขับเคลื่อนที่เป็นจรวด กับ “ร่อน” ซึ่งการใช้คำว่าร่อนมักใช้เทียบกับคำว่า Glide หรือการใช้ปีกร่อนโดยไม่ใช้เครื่องยนต์แบบ “เครื่องร่อน” หรือ Glider ดังนั้นใช้คำว่าจรวด+ร่อนจึงเป็นการแปลที่อาจจะฟังดูดีแต่ไม่มีความเกี่ยวข้องกับการทำงานที่แท้จริงเลย

ชื่อสุดท้ายที่จะพูดถึงคือขีปนาวุธ ซึ่งแปลมาจาก Ballistic Missile หมายความว่าอาวุธปล่อยประเภทนี้ใช้หลักการขีปนวิธี (Ballistics) ในการนำวิถีเข้าหาเป้าหมาย การทำงานของขีปนาวุธจะใช้ระบบขับเคลื่อน (ส่วนมากเป็นจรวด) ในการผลักดันตัวอาวุธในช่วงขาขึ้น และใช้ขีปนวิธีหรือแรงดึงดูดของโลกในช่วงขาลงเข้าหาเป้าหมาย โดยขีปนาวุธระยะไกลอาจขึ้นไปถึงความสูงที่พ้นจากชั้นบรรยากาศของโลกก่อนจะตกกลับลงมา ซึ่งการที่ขีปนาวุธขึ้นไปที่ความสูงมากจะทำให้การตกกลับลงมาสู่เป้ามีความเร็วสูงกว่าอาวุธปล่อยธรรมดาหลายเท่า ส่งผลให้เป็นอาวุธที่ฝ่ายตั้งรับป้องกันได้ยาก ขีปนาวุธสามารถติดหัวรบที่เป็นระเบิดธรรมดาและระเบิดนิวเคลียร์ นอกจากนี้ขีปนาวุธสมัยใหม่ยังสามารถติดตั้งหัวรบจำนวนหลายหัวสำหรับเป้าหมายหลายเป้าได้ แต่ด้วยความที่ขีปนาวุธเป็นชื่อที่ฟังดูน่ากลัว และขีปนาวุธส่วนมากมักมีขนาดใหญ่ดูน่ากลัว จึงทำให้หลายคนนำมาใช้เรียกสับสนกับอาวุธปล่อยธรรมดา (เพื่อให้ฟังดูน่ากลัวมากขึ้น?)

การทำงานของขีปนาวุธ คือการยิงขึ้นไปและตกกลับลงมา (ภาพจาก Wikipedia)

จะเห็นได้ว่าการเรียกชื่ออาวุธปล่อยแต่ละประเภทมีความหมายเกี่ยวข้องกับหลักการและการทำงานที่แตกต่างกัน ดังนั้นเราจึงควรใช้ชื่อเรียกที่ถูกต้องและตรงกับการทำงานของอาวุธเพื่อไม่ก่อให้เกิดความสับสนในการสื่อสาร

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s